20.09.2000
Europa Fundacji - konferencja Europejskiego Centrum Fundacji w Krakowie

W dniach 20-22 września br. odbyła się w Krakowie doroczna konferencja Europejskiego Centrum Fundacji (European Foundation Center) połączona z walnym zgromadzeniem tego stowarzyszenia, mającego swoją siedzibę w Brukseli i skupiającego obecnie ponad 200 dużych fundacji zarówno europejskich, jak i działających w Europie fundacji amerykańskich. Fundacja na Rzecz Nauki Polskiej została członkiem EFC w 1999 r.

Organizatorem konferencji ze strony polskiej było kilka największych fundacji polskich: Fundacja Batorego, Fundacja Bankowa Leopolda Kronenberga, Fundacja Partnerstwo dla Środowiska, Fundacja Rozwoju Demokracji Lokalnej, Fundacja Wspomagania Wsi oraz Fundacja na Rzecz Nauki Polskiej, której prezes, prof. Maciej W. Grabski, pełnił funkcję przewodniczącego Komitetu Przygotowawczego.

Celem EFC jest przede wszystkim propagowanie idei istnienia fundacji jako ważnego elementu systemów demokratycznych, oraz lobbing na rzecz tworzenia spójnego europejskiego ustawodawstwa dotyczącego fundacji.

W konferencji wzięło udział ponad 300 uczestników z całej Europy oraz z USA, w tym także spora grupa przedstawicieli fundacji polskich. Bogaty program uwzględniał różnorodną problematykę ogólną i praktyczną, jaka wiąże się z działalnością takich instytucji jak fundacje. Odbyło się wiele spotkań tematycznych i paneli oraz parę sesji plenarnych, co stało się znakomitą okazją do wymiany doświadczeń donatorów wspierających dobro publiczne w krajach o różnym zawansowaniu cywilizacyjnym, jak również do zainicjowania pożytecznych kontaktów osobistych. Temat wiodący spotkania brzmiał: Europa Fundacji: W dialogu z przedsiębiorcami i administracją publiczną. Nowe technologie, nowi filantropi.

Szczegółowe informacje o konferencji oraz o działalności EFC

24.09.2000
Sekretarz Generalny Fundacji Volkswagena,
dr Wilhelm Krull, z wizytą w Warszawie

Na zaproszenie Fundacji na Rzecz Nauki Polskiej w dniach 24 - 26 września br. przebywał w Warszawie dr Wilhelm Krull, sekretarz generalny Volkswagenstiftung, która jest największą pozarządową fundacją niemiecką działającą w obszarze nauki.

Fundacja Volkswagena ustanowiona została w 1961 r. w rezultacie porozumienia rządu federalnego Niemiec i rządu Dolnej Saksonii, a jej fundusz założycielski to środki (ok.60 %) z prowadzonej w tym czasie prywatyzacji firmy Volkswagen. Celem statutowym tej całkowicie niezależnej fundacji jest wspieranie nauki i technologii w obszarze badań naukowych oraz szkolnictwa wyższego. Spośród 10 największych fundacji prywatnych w Niemczech Volkswagenstiftung jest trzecią co do wysokości kapitału (ok. 3,8 mld DM), zaś pierwszą co do wielkości wydatków (dane z 1998 r.), wynoszących 241 mln DM.

Celem wizyty dr. Krulla w Polsce było nawiązanie kontaktów z polskim środowiskiem naukowym, zaprezentowanie działalności Volkswagenstiftung, a przede wszystkim podzielenie się doświadczeniami w zakresie zarządzania i funkcjonowania tego typu instytucji w Niemczech i na świecie.

Dr Krull spotkał się z kierownictwem Komitetu Badań Naukowych oraz Polskiej Akademii Nauk, wygłosił także 25 września w sali Rady Wydziału Inżynierii Materiałowej PW wykład na temat roli prywatnych fundacji w finansowaniu szkolnictwa wyższego i badań naukowych, wobec zachodzących obecnie zmian związanych z przeobrażeniami w nauce światowej.
W bogatym programie działań podejmowanych przez Volkswagenstiftung jest także wspieranie nauki w krajach Europy Wschodniej poprzez specjalne programy międzynarodowe. Niestety, jak dotąd, efektywność ich jest niewielka, gdyż propozycje niemieckiej fundacji nie cieszą się znaczącym zainteresowaniem naukowców naszego regionu, w tym także polskich. W latach 1993-1999 polscy naukowcy wykorzystali zaledwie 45 grantów (mniej niż Czesi) na łączną sumę
ok. 2 mln DM spośród adresowanych do obszaru nauk przyrodniczych i inżynierskich, zaś przedstawiciele nauk humanistycznych i społecznych w Polsce skonsumowali tylko 8 grantów na kwotę niespełna 400 tys. DM.

Zainteresowanych ofertą Volkswagenstiftung zachęcamy do zajrzenia na stronę internetową tej fundacji: www.volkswagen-stiftung.de.

Jak powiedział prezes Fundacji na Rzecz Nauki Polskiej, prof. M.W. Grabski: "Spotkanie i rozmowy z dr. Krullem były niesłychanie owocne, umożliwiając nam zapoznanie się ze stylem i standardami działania prawdziwie nowoczesnej, europejskiej fundacji, działającej na podobnym do nas obszarze. Taka wymiana doświadczeń będzie dla naszej Fundacji bardzo użyteczna dzisiaj, w obliczu czekających ją w najbliższym czasie przeobrażeń."

21.11.2000
Posiedzenie NSA w sprawie sporu Fundacji z Izbą Skarbową

Na kolejnym posiedzeniu NSA, rozpatrującego skargę Fundacji na niesłuszne, jej zdaniem, decyzje Izby Skarbowej, powołany przez sąd siedmioosobowy skład sędziowski rozstrzygnął wątpliwość prawną dotyczącą wykładni przepisów Ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, warunkujących zwolnienie od podatku lokat w papiery wartościowe, mających na celu pozyskiwanie środków na działalność statutową.
Sędziowie NSA orzekli, że od sum wydatkowanych na zakup papierów wartościowych należy zapłacić podatek (jest to obecnie 30%, w roku przyszłym
- 28 %), chociaż dochody z tych lokat przeznaczone są w całości na działalność statutową, tj. na wspieranie nauki. Oznacza to, że jedyną nie opodatkowaną możliwością pomnażania dochodu fundacji pozostają lokaty bankowe.
Uchwała podjęta przez siedmioosobowy skład sędziowski będzie stanowiła dla sądu orzekającego istotną przesłankę przy formułowaniu wyroku w tej sprawie.

Listy naukowców do ministra finansów:
Szanowny Pan Minister Jarosław Bauc, Ministerstwo Finansów RP [...]
Panie Ministrze [...]
Fundacja zagrożona [...]