Nowe przełomowe odkrycia w astronomii fal grawitacyjnych

Dodano: :: Kategorie: Aktualności, Sukcesy naszych laureatów
-A A+

Astronomowie po raz pierwszy zarejestrowali jednocześnie dwa typy fal: grawitacyjne i elektromagnetyczne, pochodzące od jednego zjawiska – zderzenia dwóch gwiazd neutronowych. W obserwacjach, prowadzonych przez zespoły badawcze na całym świecie, brali udział również polscy naukowcy, wśród których są również laureaci programów Fundacji – dr hab. Dorota Rosińska z Uniwersytetu Zielonogórskiego (laureatka programów FOCUS i POMOST), prof. Krzysztof Belczyński z  Centrum Astronomicznego im. M. Kopernika PAN w Warszawie (laureat programów FOCUS i MISTRZ), a także prof. Tomasz Bulik z Obserwatorium Astronomicznego Uniwersytetu Warszawskiego (laureat programu TEAM).

17 sierpnia br. naukowcy po raz pierwszy bezpośrednio zarejestrowali fale grawitacyjne – ,,zmarszczki” w czasoprzestrzeni – oraz, jednocześnie, fotony o różnych energiach pochodzące ze zderzenia się gwiazd neutronowych. Była to pierwsza w historii równoczesna detekcja fal grawitacyjnych i światła pochodzącego z tego samego kosmicznego kataklizmu.

Odkrycia dokonały: amerykańskie laserowe interferometryczne obserwatorium fal grawitacyjnych LIGO, europejskie laserowe interferometryczne obserwatorium fal grawitacyjnych Virgo oraz około 70 obserwatoriów naziemnych i kosmicznych.

W projekcie LIGO uczestniczy ponad 1200 naukowców z całego świata, natomiast projekt Virgo to ponad 280 fizyków i inżynierów należących do 20 różnych europejskich grup badawczych, wśród których jest grupa POLGRAW z Polski.

Informacje o odkryciu zostały ogłoszone 16 października br. podczas konferencji prasowych organizowanych równolegle w różnych ośrodkach naukowych na świecie, w tym również i w Warszawie.

Wspólne obserwacje fal grawitacyjnych i światła ze zlewających się dwóch gwiazd neutronowych dają odpowiedź na wiele  fundamentalnych pytań m. in.  jaka jest natura błysków gamma, jak tworzą się metale cięższe niż żelazo, z czego zbudowane są gwiazdy neutronowe, czyli najgęstsze stabilne obiekty, jaka jest prędkość grawitacji, jak szybko rozszerza się Wszechświatmówi dr hab. Dorota Rosińska, prof. UZ, członkini grupy POLGRAW, która modelowała numerycznie  zlewające  się gwiazdy neutronowe w układach podwójnych,  analizowała dane z detektorów Virgo/LIGO  oraz badała własności populacji układów podwójnych gwiazd neutronowych.

Warto dodać, że za obserwacje fal grawitacyjnych została w tym roku przyznana nagroda Nobla z fizyki, którą otrzymali członkowie zespołu Ligo-Virgo, profesorowie:  K. Thorn, R. Weiss i B. Barish.

Źródło informacji: http://www.infoserwis.uz.zgora.pl/index.php?gwiazdy-neutronowe

Więcej informacji o odkryciu można znaleźć:

Zdjęcie: Foter.com

Cofnij