Fundacja na rzecz Nauki Polskiej ogłasza wyniki naboru nr 3/2025 w działaniu Międzynarodowe Agendy Badawcze finansowanym z programu Fundusze Europejskie dla Nowoczesnej Gospodarki (FENG). Nabór był skierowany do laureatów programu Teaming for Excellence Komisji Europejskiej, a przyznane środki z MAB stanowią wkład krajowy dla tego finansowania.
W naborze 3/2025 wyłoniono dwa projekty, które otrzymały środki w wysokości ponad 34 mln zł każdy. Zostaną one przekazane na badania dotyczące chorób mózgu oraz rozwoju czujników nowej generacji.
Finansowanie otrzymały dwa ośrodki:
- Sieć Badawcza Łukasiewicz - PORT Polski Ośrodek Rozwoju Technologii we Wrocławiu na projekt P4Health: Centrum Doskonałości Precyzyjnego Fenotypowania i Bankowania Danych Biologicznych dla Spersonalizowanego Zdrowia Mózgu
Ośrodek ten będzie poszukiwał nowych metod walki z chorobami mózgu, takimi jak zaburzenia psychiczne czy otępienne, które są dziś jednym z największych wyzwań dla medycyny.
Nowy projekt badawczy koncentruje się na komórkach glejowych, a szczególnie astrocytach – kluczowych regulatorach metabolizmu i komunikacji w mózgu. Coraz więcej dowodów wskazuje bowiem, że to ich dysfunkcja może być jednym z pierwszych etapów rozwoju chorób mózgu.
Celem badań jest identyfikacja zaburzonych procesów zachodzących w astrocytach oraz opracowanie nowych, celowanych strategii terapeutycznych i biomarkerów diagnostycznych. Wyniki projektu mogą przyczynić się do powstania innowacyjnych metod leczenia oraz rozwoju rozwiązań o potencjale wdrożeniowym. Dzięki temu w przyszłości powstaną nowe możliwości diagnostyczne i terapeutyczne dla pacjentów z chorobami mózgu.
Liderem projektu jest prof. Bastian Hengerer.
- Astrocent – Centrum Technologiczne Astrofizyki Cząstek działające przy Centrum Astronomicznym im. M. Kopernika Polskiej Akademii Nauk w Warszawie
Celem badań prowadzonych w tym ośrodku jest stworzenie nowej generacji niezwykle czułych i skalowalnych systemów detekcji, które znajdą zastosowanie zarówno w badaniach naukowych, jak i w praktyce komercyjnej. Technologie te mają kluczowe znaczenie dla badań nad ciemną materią, neutrinami i falami grawitacyjnymi, a tym samym dla lepszego zrozumienia Wszechświata.
Jednocześnie rozwijane rozwiązania mogą wspierać medycynę, bezpieczeństwo, ochronę klimatu, energetykę odnawialną oraz sejsmologię, w tym systemy wczesnego ostrzegania. Projekt łączy wysoką czułość detektorów z możliwością prowadzenia pomiarów na dużą skalę i w wielu kanałach, przełamując ograniczenia dotychczasowych technologii.
Liderem projektu jest dr hab. Marcin Kuźniak.
Finansowanie i ocena wniosków
Nabór wniosków był prowadzony przez FNP od 1 do 29 września 2025 roku i był skierowany do laureatów programu Teaming for Excellence. Wybór projektów został dokonany na podstawie oceny, która składała się z trzech etapów: oceny formalnej oraz dwuetapowej oceny merytorycznej. Ocena była prowadzona przez Komisję Oceny Projektów, w skład której wchodzili eksperci z poszczególnych dziedzin oraz przedstawiciele FNP. Komisja dokonała oceny projektów w oparciu o zatwierdzone kryteria oceny formalnej i merytorycznej. W naborze oceniano dwa projekty.
Finansowanie z działania MAB zostało przyznane do końca 2029 roku i jest ono uzupełnieniem budżetu w wysokości 15 mln EUR, które oba nagrodzone projekty otrzymały z Komisji Europejskiej, po wygraniu konkursu w programie Teaming for Excellence.
Więcej informacji:
- o działaniu Międzynarodowe Agendy Badawcze FENG
- o naborze nr 3/2025
- materiały dla mediów
- lista rankingowa projektów
- skład Komisji Oceny Projektów
